در مفهوم ولایت در تصوف که با واژگان دیگری همچون شیخ، قطب و بیعت مترادف است، نوعی قُرب ظاهری و معنوی مشهود است که در کنار عنصر برگزیده و خاص بودن قرار داده می‌شود. این آموزه در تصوف اسلامی با تحول شیخِ تعلیم به شیخِ تربیت معنای جدید می‌یابد که با تصرف ولی و مرشد در مرید رابطه مستقیم دارد. در این تحول مفهومی اطاعت بی‌چون و چرا از شیخ یا ولی به لحاظ نظری و عملی اهمیت پیدا می‌کند که به ولی‌پرستی در مناسبات بین مرید و شیخ انطباق داده می‌شود. در طریقت، تربیت مرید بدون شیخ یا ولی امکان ندارد و وجود ولی و لزوم اطاعت از او ضروری می‌شود. این ولایت و سرپرستی نه‌تنها در امور اخلاقی و سلوکی، بلکه در همه ساحات زندگی مرید گسترش می‌یابد که ولایت تام و کاملی می‌شود. این ولایت اعطایی (غیراکتسابی) است و حاصل برگزیدگی ولی است. بررسی آموزه ولایت در طریقت قادریه کسنزانیه به‌خوبی امکان همگرایی آن را با اعتقادات شیعه اثنی‌عشری نشان می‌دهد. پژوهش پیش‌رو با شیوه توصیفی ـ تحلیلی و پدیدارشناسانه مبتنی بر منابع کتابخانه‌ای از فرایند همگرایی آموزه ولایت در طریقت کسنزانیه با شیعه اثنی‌عشریه سخن می‌گوید. البته باید توجه داشته باشیم که این نوع خاص از اعتقادات پیرامون ولایت را به‌لحاظ خاستگاه به مفهوم مبهم دین عامیانه برآمده از طبقه پایین جامعه کُرد فروکاهش ندهیم و با بازشناسی تاریخی آن در کنار ارادت پیروان این طریقت به خاندان اهل‌بیت(ع) به فرایند همگرایی و تقریب آن با شیعه بپردازیم.